In vliegtuigen is een AED niet overal ter wereld wettelijk verplicht. Wel is dat voor maatschappijen uit landen uit de Europese Unie (sinds 2021) en de Verenigde Staten (sinds 2004) het geval en kiezen inmiddels ook veel vliegtuigmaatschappijen vrijwillig voor een AED in hun vliegtuig.
Hoewel een AED in Nederland op elk treinstation aanwezig is, vind je nog geen AED’s in de treinen zelf. In andere landen kan dit per maatschappij verschillen. Eurostar heeft bijvoorbeeld wel AED’s aan boord.
Op binnenvaartschepen in Europa is een AED wettelijk verplicht en ook op cruiseschepen vind je over het algemeen een grote hoeveelheid medische apparatuur, waaronder AED’s.
Is er een AED aan boord van het vliegtuig?
Stel je voor, je krijgt een hartstilstand aan boord van een vliegtuig. Op maar liefst tien kilometer hoogte. Wat gebeurt er dan? En is er een AED aan boord om je te helpen? Geen onredelijke vragen, zeker niet als je al kampt met hartproblemen. Dan wil je zeker weten dat de veiligheid aan boord optimaal is. Gelukkig kunnen we je grotendeels geruststellen.
Een AED aan boord van een vliegtuig is niet wereldwijd wettelijk verplicht, maar veel luchtvaartmaatschappijen hebben deze stap naar meer veiligheid aan boord inmiddels wel gezet. Zonder AED aan boord, kan bij een hartstilstand immers pas een schok worden toegediend wanneer het vliegtuig geland is. En dat duurt in de meeste gevallen veel te lang.
KLM en Air France kondigden in 2012 al aan AED’s aan boord van al hun passagiersvliegtuigen, inclusief in die van dochtermaatschappij Transavia, te plaatsen. Waar Europese luchtvaartmaatschappijen dat toen nog zelf mochten bepalen, is er inmiddels meer regelgeving:
-
In 2021 heeft de Europese luchtvaartautoriteit EASA namelijk besloten dat elk vliegtuig met een EHBO-kit en minstens één cabinemedewerker een AED aan boord moet hebben.
-
In de praktijk betekent dit dat elk standaard passagiersvliegtuig van een maatschappij uit een land dat lid is van EASA, een AED heeft. Dit zijn de lidstaten van de Europese Unie en IJsland, Liechtenstein, Zwitserland en Noorwegen.
-
Voor Amerikaanse maatschappijen is een AED aan boord van commerciële passagiersvliegtuigen al sinds 2004 verplicht.
Vaak hebben vliegtuigmaatschappijen een duidelijk protocol in het geval van een hartstilstand. Cabinepersoneel is getraind op dit soort noodsituaties en er is vaak een arts op de grond aanwezig waarmee contact kan worden opgenomen.
Omdat AED’s echter niet over de hele wereld verplicht zijn, kunnen er ook maatschappijen zijn die geen AED aan boord hebben.
Heb je hier twijfels over of is dit voor jou belangrijk? Twijfel dan niet om contact met de maatschappij in kwestie op te nemen.
Is een AED beschikbaar op de luchthaven?
Hoewel een AED op luchthavens niet verplicht is, zijn ze er meestal wel aanwezig. Zo telde Schiphol in 2017 al 135 AED’s. Gezien de grote aantallen reizigers, vinden veel luchthavens het belangrijk om te investeren in medische voorzieningen. Vaak zijn de AED’s te vinden op goed bereikbare plekken verspreid over de luchthaven. Meer over hoe je een AED herkent, lees je in dit artikel.
Omdat het echter niet verplicht is, kun je soms op een luchthaven terechtkomen waar geen AED is. Dat kan bijvoorbeeld op een kleine, regionale luchthaven het geval zijn. Wanneer je dit zeker wilt weten, is het altijd goed om dit bij de luchthaven zelf te informeren.
Is er een AED aan boord van de trein?
Ook in de trein wil je je graag veilig voelen. Sinds 2022 is die veiligheid in het OV al een stuk verbeterd met de komst van een AED op elk Nederlands treinstation. Waar voor die tijd alleen op de 50 grootste stations een AED te vinden was, zijn er nu maar liefst 575 AED’s, verspreid over alle 400 stations in Nederland.
In de treinen zelf vind je echter helaas nog geen AED. NS gaf in 2022 aan RTV Utrecht aan dat alle conducteurs kunnen reanimeren. Daarnaast kan besloten worden om op het eerstvolgende station te stoppen om een AED aan te sluiten. De Hartstichting zegt bovendien tegen RTV Utrecht dat een AED in de trein de overlevingskansen verder kan verbeteren, maar dat een AED op elke locatie in Nederland niet altijd haalbaar is.
Internationaal kan dat anders liggen. Wanneer je bijvoorbeeld reist met de Eurostar is er wel een AED in de trein aanwezig, blijkt uit een artikel uit 2023 van de Guardian.
Bij Pulse4all vinden we dat elke seconde telt bij een hartstilstand. Elke minuut zonder hulp zorgt ervoor dat iemands overlevingskans met 6- tot 10% daalt. Een AED in de trein kan ervoor zorgen dat iemand aanzienlijk sneller een schok kan krijgen dan mogelijk is wanneer je tot het eerstvolgende station moet wachten. Een AED in elke trein zou een mooie volgende stap zijn naar meer hartveiligheid.
Is er een AED aan boord van een schip?
Ga je varen tijdens je vakantie? Dan kunnen we je geruststellen. Waar een AED op heel veel plekken niet verplicht is, is dat aan boord van een passagiersschip in de binnenvaart een ander verhaal. Volgens CESNI, de Europese regelgevende organisatie voor de binnenvaart, is een AED verplicht aan boord van alle passagiersschepen in de Europese binnenvaart.
En niet zonder reden. Als je een hartstilstand krijgt midden op een rivier, kunnen hulpverleners niet meteen aan boord komen met een AED. Ergens aanleggen neemt tijd in beslag. En aangezien de overlevingskans het grootst is wanneer de schok binnen zes minuten gegeven wordt, zorgt het niet hebben van een AED aan boord volgens de organisatie voor te veel tijdsverlies.
Ga je op een zeecruise? Je wil er natuurlijk niet aan denken dat je midden op zee, zonder land in zicht een hartstilstand kunt krijgen. Meestal hebben cruisemaatschappijen gelukkig meerdere dokters, verpleegkundigen en uitgebreide medische apparatuur aan boord om noodgevallen te behandelen. Is specialistische zorg nodig die aan boord niet mogelijk is, dan volgt evacuatie naar het vaste land.
Wil je zekerheid over de medische voorzieningen aan boord van jouw rederij? Neem dan vooral contact op met het bedrijf in kwestie.
Veelgestelde vragen
Wie mag een AED aan boord van een vliegtuig, trein of schip inzetten?
Het antwoord is simpel: iedereen mag een AED inzetten in geval van nood. Misschien denk je dat alleen getraind personeel dit mag doen. Maar dat is verre van waar. Het apparaat geeft duidelijke instructies en geeft nooit een schok wanneer dat niet nodig is. Hoewel een reanimatietraining zeker sterk aan te raden is, mag de afwezigheid van iemand met training je er niet van weerhouden om de AED in te zetten wanneer iemand een hartstilstand krijgt.
Wil je goed voorbereid zijn op een noodgeval? Lees dan ook eens dit artikel waarin we uitleggen hoe je een AED inzet. Meer over hoe je moet reanimeren, lees je hier.
Is een AED aan boord hetzelfde als een AED die je thuis of op het werk gebruikt?
Ja, het gaat om hetzelfde soort apparaat: dezelfde werking, dezelfde gesproken instructies, hetzelfde principe dat je niet per ongeluk iets verkeerd kunt doen. Het enige verschil op een schip zal zijn dat is gekozen voor een AED die goed tegen waterspatten en extremere temperaturen kan.
Wil je weten wanneer welke AED het meest geschikt is? In dit artikel lees je per situatie waar een goede AED aan moet voldoen.
Veilig op reis met een AED
Ga je op reis? In veel gevallen kunnen we je geruststellen: op het water of in het vliegtuig is een AED aan boord al heel gewoon. Toch is het altijd goed om voorzichtig te zijn. Een hartstilstand kan immers overal gebeuren en als het gebeurt maakt een snelle schok van een AED een enorm verschil. Wil je zeker weten of er een AED aan boord is? Neem dan vooral contact op met jouw luchtvaartmaatschappij of rederij.
Reis je met de trein? Op het spoor zijn AED’s helaas nog een stuk minder gewoon. Wil je zeker weten dat je veilig bent? Het is altijd mogelijk om jouw AED van Pulse4all mee te nemen op reis.
Wil je meer weten over het meenemen van een AED op reis? Lees dan ook eens dit artikel over reizen met een hartaandoening. Wil je meer weten over de wetgeving omtrent AED’s in Nederland? In dit artikel lees je of er plekken zijn waar een AED wettelijk verplicht is.